Karadağ’da sağlık sistemi: kamu sistemi ve özel klinikler

Karadağ’ın sağlık sistemi, kamu ve özel sektörlerin birleşimine dayanmaktadır. 2022 yılından itibaren finansman tamamen vergi esaslı sisteme geçirilmiştir; bu da teorik olarak ülke sakinleri için evrensel erişim sağlamaktadır. Ancak pratikte hastalar kuyruklar, ekipman eksikliği ve ek ödemelerle karşılaşmaktadır.

Sağlık hizmetleri Sağlık Yasası ile düzenlenmektedir. Yapı üç seviyeye ayrılmıştır:

Birincil seviye: 18 sağlık merkezi (Dom zdravlja). Burada aile hekimleri (seçilmiş doktorlar), çocuk doktorları ve jinekologlar çalışır. İlk muayeneleri yapar, aşı uygular ve sevk belgeleri düzenlerler.
İkincil seviye: 7 genel hastane ve uzmanlaşmış klinikler (örneğin onkoloji, kardiyoloji).
Üçüncül seviye: Podgorica’daki Klinik Merkez (KCCG). Ameliyat ve yoğun bakım gerektiren en karmaşık vakalar buraya sevk edilir.

İpucu: Oturma izniniz varsa, ilk olarak yerel Sağlık Merkezinde bir “seçilmiş doktora” (izabrani doktor) kayıt yaptırın. Onun sevki olmadan bir uzmana ücretsiz gitmek mümkün değildir.

Kamu sağlık sigortası

Ücretsiz (şartlı) sağlık hizmetlerine çalışan oturma izni sahipleri ve aileleri erişebilir. Sistem, maaşlardan yapılan zorunlu kesintilerle finanse edilir.

Prim oranı: Maaşın %12,3’ü (işveren %8,5 öder, çalışandan %3,8 kesilir).
Kapsam: Muayeneler, hastaneye yatış, bazı ilaçlar, koruyucu hizmetler.
Yabancılar için şartlar: Oturma iznine sahip yabancılar (çalışma veya aile birleşimi) vatandaşlarla aynı haklara sahiptir.

Sigorta olmasına rağmen, ülkedeki tıbbi harcamaların yaklaşık %38’i hastaların kendi cebinden karşılanmaktadır. En sık ilaçlar, diş tedavisi ve uzun bekleme sürelerinden kaçınmak için yapılan tanı hizmetleri ödenmektedir.

Önemli: Avrupa Sağlık Sigortası Kartı (EHIC) Karadağ’da geçerli değildir. Karşılıklı kapsama anlaşmaları yalnızca Sırbistan, Bosna-Hersek ve bölgedeki bazı diğer ülkelerle vardır.

Özel sağlık hizmetleri

Özel sektör Podgorica ve kıyı şehirlerinde (Budva, Tivat, Herceg Novi) aktif olarak gelişmektedir. Kuyruk yoktur, ekipman daha yenidir ve personel genellikle İngilizce veya Rusça konuşur. Ülkede toplamda yaklaşık 30–40 büyük özel sağlık kurumu faaliyet göstermektedir.

Popüler klinikler:

Codra Hospital (Podgorica): Cerrahi ve tanı alanında uzmanlaşmış en eski özel hastane.
Milmedika (Budva, Tivat, Nikšić, Podgorica): Pediatri ve laboratuvar testleri dâhil geniş hizmet yelpazesi.
Polyclinic Filipovic (Podgorica): Aile hekimliği ve radyolojiye odaklanır.

Tavsiye: Göçmenler için en uygun seçenek, devlet sigortasını (acil durumlar ve hastalık izinleri için) özel bir poliçe ile (uzmanlara hızlı erişim için) birleştirmektir. Yıllık özel poliçe fiyatı 350 avrodan başlamaktadır.

Sağlık hizmetlerinin maliyeti

Karadağ’daki fiyatlar Avrupa ortalamasının altındadır, ancak sigortasız kişiler veya özel kliniklere başvurulması durumunda masraflar hissedilir olabilir.

Özel kliniklerde yaklaşık fiyatlar:

İlk dahiliye/hekim muayenesi: 15–30 avro.
Uzman doktor muayenesi: 30–50 avro.
Ultrason: 40 avro.
Gastroskopi: 90 avro.
Diş tedavisi (dolgu): 30 avro.
Karmaşık işlemler: 200 avroya kadar.
Günlük yatış/rehabilitasyon: 30 avrodan itibaren.

Turistler için bilgiler

Devlet kurumlarında acil yardım (hayati tehlike durumları) ücretsiz olarak sağlanır. Tüm planlı başvurular, hayati tehlike oluşturmayan yaralanmaların tedavisi ve doktor ziyaretleri ücretlidir.

Seyahat sigortası: Şiddetle tavsiye edilir. Poliçe maliyeti haftalık 5–8 avrodur. Teminat genellikle 10.000 ila 100.000 avro arasında değişir.
Sigortasız: Her ziyaret, tetkik ve ilaç için yabancılar adına belirlenen klinik fiyat listesinden ödeme yaparsınız.

Karadağ’da sağlık sistemi: kamu sistemi ve özel klinikler