Genel Bilgiler
Tivat Havalimanı (TIV), Karadağ’ın ikinci en önemli uluslararası havalimanıdır ve Tivat şehir merkezine 4 km mesafede yer almaktadır. Kotor, Budva ve Luštica Yarımadası tatil beldelerine giden turistler için ana merkezdir.
Havalimanı belirgin bir mevsimselliğe sahiptir: Mayıs–Eylül ayları arasında yıllık yolcu trafiğinin %80’ine kadarını karşılar. Bu dönemde terminal aşırı yoğun olabilir. Kış aylarında uçuş sayısı minimumdur (çoğunlukla Belgrad ve İstanbul).
- IATA Kodu: TIV
- Adres: Adriatic Highway, Mrčevac, Tivat
- Telefon: +382 32 671 337
- Çalışma Saatleri: 7/24 (pratikte, arazi koşulları nedeniyle uçuşlar gündüz saatlerinde yapılır).
Tavsiye: Yaz sezonunda (Temmuz–Ağustos) havalimanına kalkıştan en az 2 saat önce gelin. Güvenlik ve pasaport kontrol alanları küçüktür ve sık sık kuyruk oluşur.
Havalimanından Ulaşım
Havalimanının doğrudan demiryolu bağlantısı yoktur. Ana ulaşım yolu kara taşımacılığıdır.Taksi
Resmî taksi durağı terminal çıkışının hemen önündedir.- Tivat (merkez): 8–12 euro.
- Kotor: 15–25 euro.
- Budva: 25–35 euro.
Önemli: Uber gibi uluslararası uygulamalar Karadağ’da çalışmaz. Lisanslı taksileri kullanın veya Viber/WhatsApp üzerinden yerel firmaları (Red Taxi vb.) çağırın. Resmî olmayan sürücüler fiyatı 2–3 kat artırabilir.
Otobüs
Terminalde özel bir otobüs durağı yoktur. Geçen şehirlerarası otobüslerden birine binmek için: 1. Terminalden çıkıp ana yola (Adriatic Highway) yaklaşık 150–200 metre yürüyün. 2. Otobüsü yolda durdurun (özel cepler olmayabilir). 3. Ücret: 1–3 euro. 4. Ödeme şoföre nakit yapılır. Bu yöntem, çok bagajı olan veya çocuklu turistler için önerilmez.Araç Kiralama
Geliş salonunda uluslararası (Hertz, Europcar) ve yerel kiralama firmalarının ofisleri bulunmaktadır.- Günlük fiyat: 25 eurodan (kış) 60+ euroya (yaz).
- Şartlar: minimum 21 yaş, 1–2 yıl sürüş tecrübesi.
- Otopark: Havalimanının kendi uzun süreli otoparkı yoktur, ancak yakınlarda ücretli halka açık otopark vardır.
Vize Kuralları ve Kayıt
Turistler İçin (Kısa Süreli Giriş)
AB, ABD, Rusya ve BDT ülkeleri vatandaşları Karadağ’da vizesiz 30 veya 90 güne kadar kalabilir (vatandaşlık ve sezona bağlıdır).- Pasaportun planlanan çıkış tarihinden sonra en az 3 ay geçerli olması gerekir.
- Schengen, Birleşik Krallık veya ABD vizesi sahipleri 30 güne kadar giriş yapabilir.
Zorunlu kayıt: Her yabancı, ülkeye girişten sonra 24 saat içinde polis veya turizm bürosuna kayıt yaptırmak zorundadır (“beyaz kart”). Otelde kalıyorsanız bu işlem otel tarafından yapılır. Dairede kalıyorsanız ev sahibinden kayıt belgesi isteyin. Çıkışta kayıt eksikliği cezası 40 eurodan başlar.
Yabancı Yerleşikler İçin (Uzun Süreli Kalış)
90 günden uzun kalışlar için aşağıdakiler gereklidir:- D Vizesi: Çalışma, eğitim veya tedavi amaçlı 3–6 aylık uzun süreli vize.
- Geçici Oturma İzni (Boravak): Dayanaklar: gayrimenkul sahipliği (%50’den itibaren), şirket açma, istihdam veya aile birleşimi.
Altyapı ve Hizmetler
Tivat Havalimanı terminali kompakt olup temel hizmetler sunar:- Wi-Fi: Terminal genelinde ücretsiz.
- Yiyecek: Check-in alanında küçük bir kafe ve gidiş alanında (pasaport kontrolünden sonra) bir kafe.
- Duty Free: Gidiş alanında duty-free mağazası bulunmaktadır.
- Business Lounge: Ek ücret karşılığında erişilebilir. İçecekler, basın ve Wi-Fi sunar.
- KDV İadesi (Tax Free): 100 euro üzeri alışverişler için. Bagaj tesliminden önce pasaport, fiş, tax-free formu ve ürünlerin gümrük memuruna gösterilmesi gerekir.
Engelli Yolcular
Havalimanı engelli yolcular için uyarlanmıştır (rampalar, özel park alanları). Biniş/iniş yardımı, bilet rezervasyonu sırasında havayolu şirketinden talep edilmelidir.
Yabancılar için ipucu: Tivat’ta yaşamayı planlıyorsanız Porto Montenegro bölgesini değerlendirin. Gelişmiş altyapı, Knightsbridge Uluslararası Okulu ve şehir merkezine yürüme mesafesi sunar. Karadağ’da gelir vergisi oranı sadece %9’dur ve bu da ülkeyi vergi ikameti için cazip kılar.